Konferencja historyczna
21 sty
293 słów, 2 minuty czasu czytania.
19 stycznia 2026 r. w kaplicy działdowskiego zamku odbyła się ogólnopolska konferencja historyczna zatytułowana „Martyrologia ludności północnego Mazowsza i Działdowszczyzny w latach 1939-1945”. Wydarzenie to stanowiło część tegorocznych obchodów „Dnia Pamięci Ofiar Obu Totalitaryzmów na Warmii i Mazurach”. Konferencja składała się z trzech paneli, w trakcie których prelegenci z różnych zakątków Polski wygłosili 13 referatów dotyczących represji i krzywd, jakie w okresie II wojny światowej spotkały ludność polską ze strony okupantów: Niemców i Sowietów. Wśród prelegentów znaleźli się m.in. pracownicy Muzeum Pogranicza – dr Radosław Wiśniewski oraz mgr Krzysztof Siemianowski, Andrzej Rutecki ze Stowarzyszenia „Pamięć i Tożsamość”, dr Jakub Maria Kowalski z UKSW w Warszawie oraz Bartosz Januszewski z IPN w Gdańsku. Po zakończeniu każdego z paneli odbywały się dyskusje, w trakcie których zgromadzeni goście wymieniali się poglądami i spostrzeżeniami na temat wygłoszonych referatów.
Konferencja została podzielona na trzy panele tematyczne. Panel I koncentrował się na funkcjonowaniu obozu Soldau, działalności gestapo, transporcie więźniów do obozów koncentracyjnych oraz stanie badań nad represjami w regionie. Panel II dotyczył konkretnych zbrodni, takich jak egzekucje w Lesie koło Makowa Mazowieckiego, eksterminacji duchowieństwa i nauczycieli (szczególną uwagę poświęcono Męczennikom Pasjonistom z Przasnysza), postaci sprawców (w tym funkcjonariuszy gestapo) oraz wykorzystania źródeł archiwalnych, w tym niemieckich. Panel III miał charakter bardziej syntetyczny i obejmował analizę miejsc pochówku oraz cmentarzy wojennych, biografii ofiar i świadków, a także przykłady mikrohistorii rodzin dotkniętych dwoma totalitaryzmami oraz refleksje nad pamięcią i formami upamiętnienia.
Wśród obecnych nie zabrakło Ojców Pasjonistów, Siostry Donaty klaryski kapucynki z Przasnysza, współorganizatora konferencji profesora Leszka Zygnera z PANS w Ciechanowie oraz dyrektora Instytutu Północnego im. Wojciecha Kętrzyńskiego dr. Jerzego Kiełbika. Obecni byli także reprezentanci biskupa Szymona Stułkowskiego z Płocka, dyrektor Muzeum Pogranicza Patryk Kozłowski, członkowie rodzin pomordowanych oraz przedstawiciele działdowskich stowarzyszeń i instytucji.
